گزارش جدید ادغام مهاجران در آلمان: بررسی فرصت‌های شغلی، چالش‌ها و تغییرات قانونی

اداره فدرال مهاجرت و پناهندگان آلمان گزارش جدیدی در خصوص ادغام مهاجران منتشر کرده است که نشان می‌دهد وضعیت ادغام افراد دارای تبار مهاجر به‌طور پیوسته در حال بهبود است، هرچند چالش‌هایی مانند جرائم جوانان همچنان باقی است. ناتالی پاولیک (Natalie Pawlik)، کمیسر دولت آلمان در امور ادغام از حزب سوسیال دموکرات (SPD)، ضمن ارائه ارزیابی مثبت از روند کلی، تأکید کرد که مردم آلمان انتظار دارند افرادی که به‌طور دائمی در این کشور زندگی می‌کنند، زبان آلمانی را بیاموزند و به قوانین احترام بگذارند. وی که حوزه کاری‌اش زیر نظر وزارت کار فدرال قرار دارد، تسهیل در ورود سریع تازه‌واردان به بازار کار را امری حیاتی دانست.

وضعیت اشتغال مهاجران و آمارهای کلیدی

این گزارش که توسط تیمی به سرپرستی فرانک کالتر (Frank Kalter)، مدیر مرکز پژوهش‌های ادغام و مهاجرت آلمان (DeZIM)، و بر اساس آمار رسمی، نظرسنجی‌ها و مطالعات مستقل تهیه شده، نشان می‌دهد حدود ۳۰ درصد از جمعیت امروز آلمان دارای تبار مهاجر هستند (حتی اگر تنها یکی از والدین آن‌ها مهاجر باشد). بر اساس این داده‌ها، نرخ اشتغال مهاجران در آلمان نزدیک به ۷۰ درصد است که از بیشتر کشورهای اتحادیه اروپا بالاتر است. بیشترین رشد حضور نیروی کار غیرآلمانی در سال‌های اخیر مربوط به بخش خدمات بهداشتی و اجتماعی بوده است. همچنین آمارها نشان می‌دهند در حالی که در سال ۲۰۰۹ حدود ۱.۸ میلیون فرد بدون پاسپورت آلمانی در این کشور مشغول به کار بودند، این رقم در سال ۲۰۲۵ به ۵.۸ میلیون نفر رسیده و بیش از سه برابر شده است.

چالش‌های ادغام: وضعیت زنان و جوانان

با وجود پیشرفت‌های صورت‌گرفته، چالش‌های مهمی در مسیر ادغام کامل وجود دارد. در تقریباً تمامی گروه‌های مهاجر، اشتغال زنان با سختی‌هایی همراه است؛ به‌ویژه زنانی که دارای فرزند هستند و همسرانشان شغل دارند. نرخ اشتغال این دسته از زنان تنها حدود ۶۰ درصد است، در حالی که این رقم برای زنان خانواده‌های دارنده پاسپورت آلمانی به نزدیک ۸۸ درصد می‌رسد. علاوه بر این، برخی گروه‌ها از جمله مردان جوانی که به عنوان پناهجو وارد شده‌اند، با موانعی در دسترسی به فرصت‌های آموزشی و بازار کار مواجه هستند. از سوی دیگر، درصد مجرمان محکوم‌شده‌ای که شهروند آلمان نیستند حدود ۴۰ درصد است که از سهم آن‌ها در کل جمعیت به مراتب بالاتر بوده و گزارش‌های پلیس نیز درباره آن‌ها بیشتر است؛ اگرچه افراد بدون پاسپورت آلمانی بیشتر در معرض قربانی شدن در جرائم نیز قرار دارند.

انتقاد از کاهش بودجه دوره‌های زبان و طرح‌های حمایتی جدید

ناتالی پاولیک با تأکید بر اینکه یادگیری زبان پایه و نقطه آغاز هرگونه ادغام موفقیت‌آمیز است، از تصمیم امسال دولت برای کاهش هزینه‌ها و بودجه دوره‌های ادغام انتقاد کرد؛ تصمیمی که باعث شده برخی از این دوره‌ها دیگر ارائه نشوند یا بودجه کمتری دریافت کنند. در همین حال، نمایندگان حزب سوسیال دموکرات طرح جدیدی را دنبال می‌کنند تا افرادی که مدتی است در آلمان کار می‌کنند، به‌ویژه اتباع سوریه و اوکراین، مجوزهای اقامت امن‌تری دریافت کنند. این پیشنهاد قانونی خواهان آن است که حقوق قانونی موجود برای ماندن نیروی کار در کشور، شامل حال پناهجویان شاغل نیز بشود تا وضعیت اقامتی پایدارتری پیدا کنند. با این حال، مشخص نیست که آیا احزاب محافظه‌کار متحد (CDU/CSU) به رهبری صدراعظم فریدریش مرتس (Friedrich Merz) و الکساندر دوبریندت (Alexander Dobrindt)، وزیر کشور از حزب CSU که به اتخاذ سیاست‌های سخت‌گیرانه مهاجرتی معروف است، از این طرح پشتیبانی خواهند کرد یا خیر.