توقف سرمایه‌گذاری مرسدس بنز در آلمان و احتمال تعطیلی کارخانه‌ها: تحلیل آخرین تحولات صنعت خودرو

شرکت مرسدس بنز، یکی از بزرگ‌ترین و شناخته‌شده‌ترین نمادهای صنعت و اقتصاد آلمان، در تصمیمی بی‌سابقه اعلام کرده است که تمامی سرمایه‌گذاری‌های بعدی خود را در سایت‌ها و تأسیسات واقع در کشور آلمان تا اطلاع ثانوی متوقف می‌کند. بر اساس یادداشتی که در اینترانت داخلی شرکت منتشر شده و به رویت خبرگزاری AFP رسیده است، میکائیل شیبه (Michael Schiebe)، از اعضای هیئت‌مدیره مرسدس بنز، تأکید کرده که هیئت‌مدیره به‌طور مشترک تصمیم به توقف این سرمایه‌گذاری‌ها گرفته است. علاوه بر این، در این یادداشت اشاره شده که این خودروساز مطرح آلمانی در حال بررسی گزینه تعطیلی برخی از کارخانه‌های خود در داخل خاک آلمان است.

افزایش فشارها و بررسی گزینه‌های سخت در مدیریت مرسدس بنز

این تصمیم جنجالی در حالی اتخاذ می‌شود که مرسدس بنز با فشارهای روزافزونی از سوی شورای کارگری (works council) و اتحادیه کارگری IG Metall مواجه شده است. بریتا سیگر (Britta Seeger)، یکی دیگر از اعضای هیئت‌مدیره مرسدس بنز، در مصاحبه‌ای که در اینترانت شرکت منتشر شد، اعلام کرد که این مجموعه «مجبور است به‌طور دقیق و جزئی بررسی کند که توانایی مالی نگهداری کدام‌یک از سایت‌ها در آلمان را دارد». وی افزود: «همه ما می‌خواهیم به هر قیمتی از تعطیلی کارخانه‌ها جلوگیری کنیم، اما متأسفانه اکنون مجبوریم این گزینه را به‌صورت جدی‌تر و ملموس‌تر دنبال کنیم.»

چالش هزینه‌های بالای نیروی کار در آلمان

میکائیل شیبه، که مدیر ارشد تولید این شرکت نیز هست، خاطرنشان کرد که ساختار فعلی هزینه‌ها امکان سرمایه‌گذاری مجدد در آلمان را غیرممکن ساخته است. به گفته وی، هزینه‌های نیروی کار در آلمان در برخی موارد تا پنج برابر بیشتر از کارخانه‌های واقع در اروپای شرقی است؛ منطقه‌ای که هزینه‌های اداری آن نیز به‌مراتب ارزان‌تر است. شیبه اخیراً هشدار داده بود که اگر هزینه‌ها کاهش پیدا نکند، دو کارخانه این شرکت در آلمان مجبور به تعطیلی خواهند بود.

ریشه‌های بحران: کاهش فروش در چین و افت تقاضای خودروهای برقی

مرسدس بنز در سال‌های اخیر با کاهش فروش و افت سودآوری دست‌پنجه نرم کرده است. بازار چین که به‌طور تاریخی حدود یک‌سوم از فروش خودروهای سواری مرسدس را تشکیل می‌داد و بزرگ‌ترین بازار تک‌محصولی این شرکت محسوب می‌شود، با کاهش شدید تقاضا به‌ویژه برای برندهای لوکس خارجی مواجه شده است؛ به‌طوری که فروش مرسدس در چین در سال ۲۰۲۵ حدود ۱۹ درصد کاهش یافت. از سوی دیگر، اگرچه این خودروساز آلمانی سرمایه‌گذاری سنگینی روی خودروهای برقی (EV) انجام داده، اما رشد تقاضا برای این خودروها در اروپا و آمریکای شمالی بسیار کندتر از پیش‌بینی سازندگان بوده است. هم‌زمان، ورود و افزایش رقابت از سوی خودروهای برقی ارزان‌تر وارداتی از چین، فشار بر مرسدس بنز را دوچندان کرده است.

تأثیر تعرفه‌های آمریکا و بحران فراگیر در صنعت خودروسازی اروپا

علاوه بر چالش‌های یادشده، افزایش تعرفه‌های تجاری آمریکا در دوران ریاست‌جمهوری دونالد ترامپ نیز ضربه سختی به سودآوری این شرکت وارد کرده است. طبق اعلام مرسدس بنز، این تعرفه‌ها به تنهایی در سال گذشته حدود ۱ میلیارد یورو (معادل ۱.۱ میلیارد دلار) از سود شرکت را کاهش داده‌اند. گفتنی است که مرسدس بنز در این بحران تنها نیست و سایر خودروسازان پیشرو آلمانی از جمله فولکس‌واگن، بی‌ام‌و (BMW)، آئودی و پورشه و همچنین دیگر تولیدکنندگان اروپایی نیز با مشکلات مشابهی درگیر هستند.