بحران در غول خودروسازی آلمان؛ لغو قراردادهای دسته‌جمعی کار در فولکس‌واگن و احتمال اعتصابات گسترده

تصمیم جنجالی مدیریت فولکس‌واگن و واکنش تند اتحادیه‌ها

مدیریت گروه خودروسازی فولکس‌واگن (VW) تصمیم به لغو خلاصه‌ای از قراردادهای دسته‌جمعی کار (Tarifverträge) گرفته است؛ تصمیمی که خشم شدید نمایندگان نیروی کار را برانگیخته و اوضاع را در این غول صنعتی آلمان بحرانی‌تر کرده است. اتحادیه IG Metall این اقدام را یک «خطای بزرگ و نادرست» و «تلاشی بی‌شرمانه برای دست‌اندازی به جیب کارکنان» خوانده است. اگرچه تعداد دقیق قراردادهای لغو شده توسط VW اعلام نشده، اما اتحادیه از لغو ۱۰ توافقنامه مجزا، از جمله «قرارداد دسته‌جمعی پایه» (Manteltarifvertrag) و «قرارداد دسته‌جمعی آموزش» (Ausbildungstarifvertrag) خبر می‌دهد.

مذاکرات سخت پیش‌رو؛ حقوق، ساعات کاری و مزایا تحت شعاع

با لغو این قراردادها، ماه‌های آینده شاهد مذاکرات بسیار فشرده و سختی درباره شرایط کاری در فولکس‌واگن خواهد بود. این مذاکرات حوزه‌های مهمی را پوشش خواهد داد که شامل ساعات کاری کارکنان، روزهای مرخصی، پرداخت‌های ویژه و همچنین طبقه‌بندی شغلی (نحوه ارزش‌گذاری و میزان دستمزد هر فعالیت) می‌شود. در حالی که فولکس‌واگن قصد کاهش هزینه‌ها را دارد، اتحادیه IG Metall متعهد شده که از دستاوردهای چند دهه گذشته نیروی کار محافظت کند. این شرایط یادآور درگیری‌های پایان سال ۲۰۲۴ است که پس از جلسات طولانی و شبانه در هانوفِر، به توافقی موسوم به «معجزه کریسمس» منجر شد؛ توافقی که طی آن کاهش اجتماعی ۵۰,۰۰۰ شغل پذیرفته شد و در مقابل، شرکت تعهد تضمین شغلی تا پایان سال ۲۰۳۰ را ارائه داد.

دلیل تصمیم فولکس‌واگن و وضعیت کارخانه‌ها

فولکس‌واگن علت لغو این توافقات تا تاریخ ۳۱ دسامبر را وخامت اوضاع رقابتی و فشار شدید ناشی از افزایش رقابت با شرکت‌های چینی عنوان کرده است. آرنه مایس‌وینکل (Arne Meiswinkel)، مدیر پرسنلی شرکت، اعلام کرد که محیط اقتصادی به‌طور جدّی سخت‌تر شده است. با این حال، فولکس‌واگن صراحتاً تأکید کرده که تعهد تضمین شغلی تا سال ۲۰۳۰ همچنان به‌قوت خود باقی است. همچنین کارخانه‌های تحت فشار آلمانی در هانوفِر، امدن، تسویکاو و نمکارزولم به‌طور مستقیم موضوع این مذاکرات دسته‌جمعی نیستند. در کنار این موارد، برنامه‌ریزی برای فروش کارخانه اوسنابروک به سرمایه‌گذار اسرائیلی Aurelius و ایالت نیدرزاکسن جهت تبدیل آن به سایت دفاعی/نظامی نیز در جریان است.

اتهام باج‌گیری و احتمال آغاز اعتصابات در سال جدید

دانیلا کاوالو (Daniela Cavallo)، رئیس شورای کاری فولکس‌واگن، رویکرد مدیریت شرکت را نوعی «باج‌گیری» دانسته و معتقد است VW با تهدید تعطیلی سایت‌ها می‌خواهد در بخش‌های دیگر امتیاز و کاهش هزینه بگیرد. شورای کاری و اتحادیه IG Metall اعلام کرده‌اند که در هفته‌های آینده اعتراضات گسترده‌ای سازماندهی خواهند کرد. با پایان یافتن «تعهد صلح کاری» (Friedenspflicht) در پایان سال جاری میلادی، از ابتدای سال جدید احتمال برگزاری اعتصابات قانونی وجود خواهد داشت. تنها راه جلوگیری از اعتصاب، عقب‌نشینی و نزدیک شدن مواضع طرفین در مذاکرات پیش‌رو است.