رای مهم دادگاه فدرال آلمان درباره غیرقانونی بودن افزایش قیمت آمازون پرایم

شکست قانونی آمازون در دادگاه فدرال آلمان (BGH)

بر اساس جدیدترین حکم دادگاه فدرال دادگستری آلمان (Bundesgerichtshof یا BGH)، افزایش قیمت سرویس آمازون پرایم که چهار سال پیش در سپتامبر ۲۰۲۲ انجام شده بود، غیرقانونی و باطل اعلام شد. در آن زمان، آمازون حق اشتراک ماهانه را از ۷.۹۹ یورو به ۸.۹۹ یورو و همچنین حق اشتراک سالانه را بدون دریافت رضایت از مشتریان افزایش داد. آمازون دلیل این اقدام را افزایش هزینه‌های شرکت عنوان کرده بود و با استناد به بندهای خاصی در قرارداد (شرایط و ضوابط)، ادعا می‌کرد که حق تغییر قیمت‌ها را دارد و نیازی به کسب موافقت مستقیم کاربران ندارد زیرا رضایت آن‌ها فرض گرفته می‌شود. با این حال، مرکز حمایت از مصرف‌کنندگان ایالت نوردراین-وستفالن (Verbraucherzentrale Nordrhein-Westfalen) این بندها را ناقص، مبهم و خلاف قانون دانست و علیه آمازون به دادگاه شکایت کرد.

دلیل غیرقانونی اعلام شدن افزایش قیمت آمازون پرایم

قضات دادگاه فدرال آلمان با استدلال حقوقی مرکز حمایت از مصرف‌کنندگان موافقت کردند. پیتر واسرمان، وکیلی که از طرف این مرکز در دادگاه BGH حضور داشت، توضیح داد که آمازون در قراردادهای خود به نحو واضح و شفاف مشخص نکرده بود که مشتری در صورت افزایش قیمت چه حقوقی دارد. مشخص نبود که آیا صرفِ عدم پذیرش تغییرات از سوی کاربر باعث ادامه قرارداد با شرایط قبلی می‌شود، یا اینکه مشتری حتماً باید اشتراک خود را لغو کند و یا سرویس را با شرایط جدید بپذیرد. عدم شفافیت در این بندها باعث شد دادگاه BGH اعلام کند که افزایش قیمت‌های چهار سال پیش مجاز نبوده و کلیه مشتریانی که با این افزایش قیمت مواجه شده و آن را پرداخت کرده‌اند، حق دارند پول خود را پس بگیرند.

روش‌های استرداد وجه برای مشتریان و کاربران در آلمان

مبلغ قابل استرداد به این بستگی دارد که کاربر اشتراک ماهانه داشته است یا سالانه. بر اساس توضیحات ایوونا هوزمان، کارشناس حقوقی مرکز حمایت از مصرف‌کنندگان NRW، افرادی که قصد دارند وجوه پرداختی خود را بازپس گیرند دو مسیر در پیش دارند:

• اقدام فردی: در این روش کاربر به صورت شخصی حق خود را مطالبه می‌کند، اما باید به قانون مرور زمان توجه داشته باشد؛ چرا که فرد تنها می‌تواند هزینه‌های سه سال گذشته را پیگیری و دریافت کند.
• پیوستن به شکایت دسته جمعی (Sammelklage): کارشناسان حقوقی این روش را ساده‌ترین راهکار برای افراد می‌دانند. با ثبت‌نام در یک دفتر ثبت شکایت ویژه، کاربران می‌توانند به شکایت دسته‌جمعی که توسط مرکز حمایت از مصرف‌کنندگان تنظیم شده بپیوندند. مزیت این روش این است که بازگشت وجوه را تا زمانِ اولین افزایش قیمت (چهار سال پیش) پوشش می‌دهد.

واکنش آمازون و وضعیت حق اشتراک‌ها

طبق گزارش آژانس خبری dpa، شرکت آمازون اعلام کرده است که قصد دارد حق اشتراک پرایم را به طور موقت برای مشتریانی که عضویت آن‌ها قبل از ۱۵ سپتامبر ۲۰۲۲ آغاز شده و از آن زمان بدون تغییر باقی مانده است، اصلاح کند. سخنگوی آمازون اعلام کرد که به این اعضا پیش از تاریخ پرداخت بعدی، درباره وضعیت جدید اطلاع‌رسانی خواهد شد. همچنین آمازون اشاره کرده است که مبالغی که قبلاً توسط کاربران پرداخت شده، موضوع یک روند و بررسی جداگانه خواهد بود. این پرونده با شماره بایگانی III ZR 205/25 در جریان است و طبق آمارهای موجود، در حال حاضر حدود ۱۷ میلیون کاربر در آلمان از خدمات آمازون پرایم از جمله ارسال رایگان کالا و استریم فیلم و مستند استفاده می‌کنند.